Có nên sử dụng những lời nói dối vô hại với trẻ

Nhiều cha mẹ cho rằng trẻ nhỏ hay quên và chưa thể hiểu hết mọi việc nên những lời hứa suông hay những lời nói dối vô hại sẽ không ảnh hưởng đến sự phát triển của con.

Thực tế trẻ nhỏ từ 1 đến 3 tuổi chưa phân biệt được sự thật hay không thật, bé cũng chưa phân tích, tiên đoán được đúng sai, nhưng bé có khả năng bắt chước và học qua các hành động lời nói của cha mẹ hay người chăm sóc bé trực tiếp. Vì thế sử dụng lời hứa suông, lời nói dối vô hại sẽ khiến trẻ lẫn lộn đúng sai và học cách nói dối. Có rất nhiều lí do cha mẹ sử dụng lời nói dối vô hại với con

Đánh lạc hướng con

Bé đi siêu thị và đòi mua một món đồ chơi nào đó mà cha mẹ không muốn, thường cha mẹ sẽ nói: Hàng này không để bán đâu con ạ, chỉ để trang trí thôi; hay hàng này bị lỗi đấy con, mình không nên mua…Trước sau gì bé cũng phát hiện hóa ra cha mẹ nói dối mình.

co-nen-su-dung-nhung-loi-noi-doi-vo-hai-voi-tre

Thay vì nói vậy hãy nói cho biết sự thật là: món đồ chơi này con đã có rồi, và chúng ta đã giao hẹn, khi con có đủ 10 sao mới mua món đồ chơi mới, con có nhớ không? Rõ ràng bạn không thể nói dối bé mãi được khi bé lớn lên từng ngày, sự quan sát càng ngày càng tốt hơn, và bé cũng cần hiểu không phải nhu cầu, đòi hỏi nào của bé đều được đáp ứng.

Để tránh làm con tổn thương hay thất vọng

Khi gia đình có người mất như ông bà của bé cha mẹ thường sẽ nói với con: ông bà đi xa rồi con ạ, ông bà sẽ sống ở một nơi khác rất xa…để con bớt đau buồn. Tuy nhiên, đôi khi người lớn hơi đề cao về cảm nhận nỗi đau về sự mất mát của trẻ. Trẻ chưa có nhiều trải nghiệm và thường không chìm sâu vào những đau thương như người lớn, và sẽ nhanh chóng vượt qua được nỗi đau.

Vì thế cha mẹ hãy giải thích cho bé một cách nhẹ nhàng rằng: ông bà đã mất và không bao giờ trở lại nữa nhưng chúng ta sẽ nhớ mãi về những kỉ niệm của ông bà…Bé chắc chắn sẽ buồn nhưng cũng nhanh quên đi cảm giác đó thôi.

Đỡ mất thời gian giải thích

Từ 4 tuổi trẻ rất thích đặt các câu hỏi về mọi thứ xung quanh bởi bản tính của trẻ nhỏ là tò mò, ham tìm tòi những điều mới mẻ. Đôi khi quá bận rộn nhiều cha mẹ sẽ chọn giải pháp trả lời trẻ không đúng sự thật để đỡ phải giải thích nhiều. Ví dụ bé hỏi mẹ ơi tại sao biển lại mặn ạ? Mẹ sẽ trả lời: có người đổ muối vào đấy con ạ, hay tại sao phải ăn rau ạ?- ăn rau giúp con khỏe như batman ý con ạ…

Khi bé đặt câu hỏi là cơ hội tuyệt vời cho mẹ để giúp bé khám phá và học hỏi, cũng là lúc cha mẹ có thể trò chuyện và giao tiếp với bé hiệu quả. Vậy nên cố gắng giải thích cho con một cách dễ hiểu, thay vì nói sai, nói tránh. Đừng nghĩ trẻ còn nhỏ có hiểu gì đâu mà mất công giải thích.

Tránh đề cập những vấn đề nhạy cảm

Hẳn nhiều bố mẹ từng phải nghe những câu hỏi của bé như: mẹ ơi, con sinh ra thế nào? tại sao mẹ sinh ra con mà phải có bố? chị tè bằng gì? Phần lớn các cha mẹ rất ngại, ngượng ngùng nên sẽ chọn việc nói tránh những vấn đề nhạy cảm này như: con cò mang con đặt trước cửa nhà mẹ, hay mẹ nhặt được con trên cây…

Tuy nhiên, cha mẹ hãy nhớ đây là một phần bình thường của cuộc sống, và trẻ con tiếp nhận những thông tin này mà không suy diễn linh tinh như người lớn. Giải thích đơn giản và rõ ràng, dùng từ ngữ chính xác để nói ngắn gọn như: em bé lớn lên ở một chỗ đặc biệt bên trong cơ thể mẹ con ạ. Nếu muốn nói rõ hơn với con, cha mẹ có thể mua những cuốn sách dành cho trẻ về những vấn đề này. Những cuốn sách vừa có hình ảnh minh họa lại có từ ngữ phù hợp lứa tuổi sẽ giúp bé nắm bắt được những kiến thức cần thiết.

co-nen-su-dung-nhung-loi-noi-doi-vo-hai-voi-tre

Ép bé làm theo những yêu cầu của người lớn

Trẻ nhỏ không phải lúc nào cũng nghe lời người lớn. Chúng có quá nhiều năng lượng, đặc biệt ở lứa tuổi 3-5 tuổi, bé có thể vận động suốt mà không biết mệt. Để buộc con làm theo những yêu cầu của cha mẹ, nhiều khi bạn sẽ chọn cách “bịa” ra những lí do không thật. Ví dụ: con gây ồn trong giờ ngủ, mẹ sẽ nói rằng: nếu con không nằm im, chú công an sẽ vào bắt đấy, giờ này mọi người đều ngủ hết rồi…Có thể lời nói dối  này sẽ khiến con sợ và ngủ nhanh hơn nhưng thật tệ khi bé phát hiện hóa ra chẳng chú công an nào bắt trẻ con khóc nhè hay gây tiếng động vào buổi tối cả.

Câu hỏi đặt ra là làm sao trẻ có thể học được cách tin tưởng cha mẹ nếu bạn liên tục nói những lời nói dối dù chúng có vẻ vô hại hay được nói ra chỉ với mục đích muốn tốt cho trẻ mà thôi. Làm sao trẻ học được về tính trung thực nếu chúng phát hiện ra thực tế mọi người vẫn nói dối hàng ngày và chẳng có chuyện gì xảy ra khi nói dối cả. Cha mẹ hãy làm gương cho con và học cách giải thích và nói sự thật với con phù hợp với độ tuổi của bé, thay vì dùng những lời nói dối.

  • 208 lượt xem0 bình luận
  • Khác
    • Chia sẻ
    • Sao chép liên kết
    • Báo cáo
Báo cáo vi phạm
Để giúp cho cộng đồng Bé Yêu tốt hơn, hãy mô tả sự cố mà bạn gặp phải?