Đừng vô tình tạo ra những đứa trẻ chỉ biết đổ lỗi, ỷ lại và thiếu tự lập

Ngay từ khi còn nhỏ, phần lớn trẻ rất tò mò, thích thú với những công việc mới như làm việc nhà giống mẹ, sửa chữa, lắp ráp giống bố… và sự tò mò ấy hoàn toàn có thể phát triển thành thói quen, rèn thành kĩ năng nếu cha mẹ biết cách khuyến khích và tạo điều kiện cho con đúng lúc.

Để tránh vô tình biến con bạn thành những đứa trẻ ỉ lại, chỉ biết đổ lỗi và thiếu tự lập trong cuộc sống, hãy dừng những việc làm dưới đây:

Làm thay con những việc con có thể tự làm được

Ngay từ khi còn nhỏ, phần lớn trẻ rất tò mò, thích thú với những công việc mới như làm việc nhà giống mẹ, sửa chữa, lắp ráp giống bố… và sự tò mò ấy hoàn toàn có thể phát triển thành thói quen, rèn thành kĩ năng nếu cha mẹ biết cách khuyến khích và tạo điều kiện cho con đúng lúc.

Có rất nhiều lý do được đưa ra khi bạn làm việc thay cho con như con vẫn nhỏ, còn nhiều thời gian để học làm, hay con quá chậm, con chưa khéo léo… Vì thế mà nhiều mẹ xúc cơm cho con đến khi con 4 - 5 tuổi dù bé có thể tự ăn, tắm cho con đến khi con học cấp 2, hay dọn đồ chơi cho con thay vì dạy bé cách tự sắp xếp. Làm thay cho con có thể xuất phát từ sự nuông chiều, bao bọc, sợ con vất vả trong khi những việc đó lại quá đơn giản với người lớn chúng ta hoặc sợ con làm hỏng, làm sai.

Hậu quả của việc này chính là tạo ra những đứa trẻ ỉ lại, không muốn thử làm điều gì mới mẻ và luôn trông mong vào sự giúp đỡ của người khác. Ngay từ bé để không thể tự làm những việc đơn giản thì lớn lên làm sao có thể tự đứng trên đôi chân của mình?

Hãy khuyến khích con hoàn thành những công việc phù hợp với lứa tuổi của bé, không ép bé làm những việc quá khả năng của mình. Bé sẽ dễ nản và mất đi hứng thú. Có thể bắt đầu từ những việc đơn giản như tự đi giày, tự cởi áo, tự đánh răng… Đây là cách cha mẹ cho con cơ hội trưởng thành, vượt qua các thử thách nho nhỏ, và biết được bản thân có thể làm được điều gì.

Cố gắng bảo vệ con khỏi các cảm xúc tiêu cực

niềm vui và hạnh phúc

Ai cũng mong muốn con có tuổi thơ tràn đầy tiếng cười, niềm vui và hạnh phúc, thế nhưng nỗi buồn, sự thất vọng là điều chẳng cha mẹ nào có thể giúp con tránh xa chúng cả đời. Những cảm xúc tiêu cực là một phần tất yếu của cuộc sống và ai rồi cũng sẽ phải trải qua. Vậy thay vì trốn tránh, phủ nhận những cảm xúc ấy, cha mẹ hãy hướng dẫn con cách làm sao để đối mặt với các cảm xúc tiêu cực.

Tôi từng thấy những người mẹ quát con: “Tại sao phải khóc, có gì mà phải khóc, ngã một tí có đau gì đâu”, hay “Có thể mà cũng sợ à? con trai gì mà nhát như cáy”… Những câu nói ấy hoàn toàn phủ nhận cảm xúc: đau đớn, sợ hãi của con. Bạn mong con mạnh mẽ, con dũng cảm, nhưng không thể dùng cách chê bai những điều ngược lại. Điều bạn cần làm là đọc tên cảm xúc đó ra cho con như một cách bạn công nhận, và hiểu những gì bé đang cảm thấy. Như vậy bé sẽ cảm thấy dễ chịu hơn, đồng thời bình tĩnh hơn để xem xét nỗi sợ hãi hay sự buồn bã của bé. 

Nên nhớ bạn không thể thay trẻ xử lý cảm xúc của bé, cũng đừng cố gắng đánh trống lảng để bé quên đi suy nghĩ của mình. Tự vượt lên sự thất vọng vì không có được thứ mình muốn như anh từ chối cho mượn đồ chơi, hay buồn bã vì chú cún cưng bị ốm… sẽ giúp bé mạnh mẽ hơn.

Tước đi cơ hội cho con trải nghiệm hậu quả của những việc làm chưa đúng

những đứa trẻ tự tin

Quyết định thay con là một trong lỗi mà cha mẹ thường mắc phải. Dĩ nhiên người lớn với sự từng trải và sự hiểu biết của mình sẽ đưa ra những quyết định đúng đắn hơn, có lợi hơn, nhưng nếu con không được trải nghiệm việc tự quyết và kết quả hoặc hậu quả của nó là gì, thì sau này bé khó học được cách tự chịu trách nhiệm.

Ví dụ: con đòi chạy ra sân chơi giữa trời mưa, thay vì cấm con, hãy nói cho bé nghe hậu quả của việc tắm mưa khi trời lạnh: “Nếu tắm mưa bây giờ con có thể bị cảm đó con”, và khi bé không muốn nghe, bạn hoàn toàn có thể cho bé tắm mưa một lần để xem hậu quả của việc đó là gì. Tôi còn nhớ khi tôi bé, nhà tôi trồng rất nhiều ớt. Khi ớt chín đỏ, tôi đòi bố mẹ cho ăn. Mặc dù bố mẹ tôi đã cấm nhiều lần nhưng tôi luôn cố gắng tranh thủ bố mẹ không chú ý là thò tay ra muốn vặt. Cách giải quyết của bố tôi là một hôm ông nói với tôi rằng tôi có thể ăn những quả ớt chín để xem nó cay ra sao. Cay là gì? tôi chưa từng biết vì thế lời cảnh báo cay chẳng gợi ý nguy cơ gì cho tôi. Tôi ăn thật, và khóc ròng nhưng rõ ràng tôi đã học được một bài học lớn. Trải nghiệm luôn dạy cho chúng ta sâu sắc và dễ nhớ hơn lý thuyết rất nhiều.

Những đứa trẻ tự lập là những đứa trẻ tự tin và dễ hòa nhập vào  môi trường mới. Trong gia đình khi được bao bọc quá mức, sợ con mệt, sợ con ốm, sợ con khóc nhè,... trẻ sẽ dần mất đi kỹ năng tự phục vụ, khả năng phán đoán, đưa ra quyết định và tự vượt lên những khó khăn. Thể chất muốn khỏe mạnh cần phải rèn luyện hằng ngày và tinh thần muốn vững chãi cũng cần được rèn giũa từng chút một.

  • 498 lượt xem0 bình luận
  • Khác
    • Chia sẻ
    • Sao chép liên kết
    • Báo cáo
Báo cáo vi phạm
Để giúp cho cộng đồng Bé Yêu tốt hơn, hãy mô tả sự cố mà bạn gặp phải?