Khi con nói dối - Ba mẹ cần làm gì?

Bé đánh vỡ bát, xé rách vở, làm đổ muối…nhưng vòng vo không dám nhận, thậm chí nói dối. Ba mẹ nên làm gì để con yêu nói sự thật?

ba-me-hay-kheo-leo-giup-con-tranh-xa-thoi-noi-doi

Muốn con không nói dối, nhất thiết phải khiến cho bé cảm thấy “ không cần phải nói dối”:

Một điều hiển nhiên là nếu bạn thể hiện rằng bạn cực kì ghét con làm đổ nước, hay cực ghét con làm hỏng đồ chơi… thì con sẽ e dè khi tâm sự với mẹ. Bé sợ những phản ứng tiêu cực của ba mẹ nếu bé gây ra điều bạn ghét. Hãy cố gắng để bé coi ba mẹ như một người bạn, có thể thoải mái kể mọi thứ, mọi lỗi lầm mà không bị đánh mắng hay đánh giá.

Cực kì sai lầm nếu ba mẹ dùng đòn roi khi phát hiện con nói dối. Sự nghiêm khắc quá mức, sự trì chiết, và hạ thấp con của ba mẹ trong lúc nóng giận sẽ càng khiến bé có xu hướng nói dối lần sau để tránh những hình phạt. Hãy bình tĩnh nói chuyện với con, giúp con hiểu công nhận sự thật chẳng có gì khó khăn, và nói dối là không cần thiết.

Giải thích cho bé vì sao chân thật lại quan trọng:

ba-me-hay-kheo-leo-giup-con-tranh-xa-thoi-noi-doi

Đừng thuyết giáo dài dòng về sự chân thật. Thứ nhất, bé chưa thể hiểu được hết những triết lí phức tạp, thứ 2 bé chưa đủ kiên nhẫn để lắng nghe những bài giảng quá dài dòng. Đôi khi giáo điều chỉ mang tới những kết quả ngược lại mà thôi. Chọn cách giải thích với con thật đơn giản, hoặc sử dụng những câu chuyện dễ hiểu như  “Cậu bé chăn cừu và con sói” của La Fontaine, “Sam, Bangs, and Moonshine” của tác giả Evaline Ness để cho bé thấy sự quan trọng của lòng tin và cho bé biết rằng nói dối có thể gây nhiều hậu quả nghiêm trọng.

Đừng tạo điều kiện cho con nói dối:

Đôi khi ba mẹ đưa bé vào tình huống buộc phải nói dối mà không biết. Cố tình hỏi con những điều ba mẹ biết rõ đáp án chính là tình huống dễ dẫn đến lời nói dối của trẻ. Đừng hỏi con: “Con đã đánh răng chưa? mẹ đã dặn đánh trước 8 giờ, con có nhớ không?”, “Trời ơi, ai làm đổ nước ra khắp nhà thế này? trượt ngã dập mặt ra bây giờ”… Điều này giống như ép con phải thú nhận việc đó và dễ đẩy bé vào việc nói dối. Đơn giản là thay đổi cách nói của bạn: “Con chưa đánh răng đấy. 8 giờ rồi, đánh răng nào con”, và cho con cơ hội sửa sai: “Con đánh đổ nước rồi, lấy khăn lau khô đi nhé”

Không đặt kì vọng quá lớn lên con:

ba-me-hay-kheo-leo-giup-con-tranh-xa-thoi-noi-doi

Tại sao điều này lại khiến con nói dối? Ví dụ ba mẹ muốn con phải múa giỏi, phải đàn hay, đi patin siêu nhất nhóm… đặt lên con quá nhiều kì vọng, có thể sẽ khiến bé nói dối để ba mẹ khỏi thất vọng. Nhiều bé vì mong ba mẹ khen thưởng, tự hào về mình mà nói dối từ những việc rất đơn giản như: hôm nay con ăn nhanh nhất lớp, hôm nay con chạy nhanh nhất lớp, hay con vẽ đẹp nhất không ai bằng… Hãy để con phát triển tự nhiên, tôn trọng những sở thích của con và cho con tự do cảm nhận và cố gắng đạt được theo khả năng của bé.

Làm gương cho con:

Trẻ học qua thực tế nhanh hơn qua sách vở. Vì thế ba mẹ phải làm gương: không nói dối nhau trước mặt con và không nói dối con.

ba-me-hay-kheo-leo-giup-con-tranh-xa-thoi-noi-doi

Có một thực tế rất buồn là trong gia đình, ba mẹ vẫn thường xuyên nói dối con cái ngay từ khi các em còn bé tí. Chẳng hạn để muốn con ăn nhanh, nhiều mẹ thường dụ dỗ con “Ăn xong mẹ sẽ mua cho con 1 chiếc xe cần cẩu nhé”; hay “Mẹ sẽ cho đi chơi công viên”… Những lời hứa suông, hay những lời nói dối được cho là vì tốt cho con như: “thuốc này ngọt lắm, dễ uống cực kì, không đắng tí nào con ạ” sẽ khiến bé hiểu sai về tầm quan trọng của nói thật.

Đừng bắt bé phải chấp nhận: ba mẹ lớn được quyền nói dối, con còn nhỏ phải nói thật. Nếu người lớn xem chuyện nói dối của mình là bình thường thì khó mà yêu cầu con phải chân thật được. Và hiển nhiên, những đứa trẻ ngay từ nhỏ đã được giáo dục trong một môi trường không tốt, đã thấy những việc làm của ba mẹ như thế thì liệu chúng có đủ bản lĩnh để tự thoát ra khỏi vòng vây của sự dối trá?

 

  • 2.2k lượt xem1 bình luận
  • Khác
    • Chia sẻ
    • Sao chép liên kết
    • Báo cáo
Báo cáo vi phạm
Để giúp cho cộng đồng Bé Yêu tốt hơn, hãy mô tả sự cố mà bạn gặp phải?