Mẹ có biết bé chẳng những không vui khi bị cù lét mà còn có thể bị tâm lý suốt đời?

Nhiều bậc cha mẹ nghĩ rằng việc cù lét làm trẻ cười là khiến trẻ vui vẻ, nhưng đằng sau hành động này là những tổn thương cả về tâm lý lẫn thể chất mà cha mẹ không lường trước được.

Trẻ có thực sự vui khi được cù lét?

Rất nhiều bậc cha mẹ sử dụng việc cù lét để chơi đùa với con. Thấy con cười khúc khích, thấy những hành động ngại ngùng của con… mà cha mẹ nghĩ rằng con cũng đang phấn khích và vui vẻ.

Nhưng thực tế, cù lét với việc cười là một phản ứng tự nhiên của cơ thể, giống như khi dị vật bay vào mũi thì chúng ta sẽ bị hắt hơi vậy. Một nghiên cứu thực hiện tại Đại học California năm 2017, các nhà khoa học phát hiện ra rằng cù lét không tạo ra cảm giác hạnh phúc giống như khi ai đó cười trước một trò đùa vui nhộn. Cù lét chỉ tạo ra một ảo giác với người ngoài rằng họ đang cười.

Vậy nên, việc cù lét khiến trẻ cười nhưng ở một mức độ quá giới hạn, trẻ không hề vui vẻ gì. Ngoài ra, vì trẻ còn nhỏ, không biết cách phản kháng hay yêu cầu cha mẹ dừng lại… mà hành động cù lét vẫn cứ bị hiểu lầm và tiếp tục.

me-co-biet-be-chang-nhung-khong-vui-khi-bi-cu-let-ma-con-co-the-bi-chan-thuong-tam-ly-suot-doi

Cù lét là hành động từng dùng được tra tấn

Nghe đáng sợ nhưng đây là sự thực: cù lét từng được sử dụng như một cách thức tra tấn, từ thời nhà Hán ở Trung Quốc cho tới thủ đoạn sau này của Đức Quốc xã. Thậm chí ở Nhật, có hẳn một từ ngữ để chỉ hành động tra tấn bằng cù lét đó là kasuguri-zeme, có nghĩa là không thương tiếc.

Tiến sĩ Vernon R. Wiehe của đại học Kentucky đã thực hiện nghiên cứu trên 150 người trưởng thành, từng bị anh chị em họ cù lét trong thời thơ ấu. Kết quả đáng ngạc nhiên là đa số người tham gia đều cho rằng cù lét là một loại lạm dụng thể chất, nặng hơn là gây ra các phản ứng sinh lý cực đoan cho nạn nhân như nôn mửa, mất ý thức do khó thở.

me-co-biet-be-chang-nhung-khong-vui-khi-bi-cu-let-ma-con-co-the-bi-chan-thuong-tam-ly-suot-doi

Hệ quả và tác hại của việc cù lét trẻ

Cù lét tưởng chừng là một hành động đùa giỡn vô hại nhưng lại gây tác hại lớn tới trẻ, thậm chí là hệ quả kéo dài nhiều năm về sau này:

Trẻ có thể bị nôn ói, té ngã hoặc chấn thương phần mềm

Khi bị cù lét, trẻ sẽ cười như một phản ứng của cơ thể. Nhưng nếu thời gian cù lét kéo dài và trẻ cứ buộc phải cười sẽ dẫn đến tình trạng các con bị ngạt thở, không thở được, tim đập nhanh…

Cha mẹ chơi cù lét lúc con đói hoặc mới ăn no sẽ dễ dẫn đến tình trạng con bị nôn ói, giãy giụa để trốn tránh, có khi sẽ gây va đập… gây ra chấn thương rất không tốt cho trẻ.

me-co-biet-be-chang-nhung-khong-vui-khi-bi-cu-let-ma-con-co-the-bi-chan-thuong-tam-ly-suot-doi

Bị các chấn thương tâm lý kéo dài

Những chấn thương tâm lý cũng là điều rất đáng lưu tâm khi mà chúng kéo dài tới thời gian trẻ trưởng thành, thậm chí là cả đời.

Patty Wipfler - chuyên gia nuôi dạy con, người sáng lập ra tổ chức về gia đình tên Hand in Hand cho biết: "Nhiều năm lắng nghe mọi người chia sẻ về các vấn đề tâm lý gây ra từ tuổi thơ, tôi có thể kết luận rằng trò cù lét có thể gây ra những trải nghiệm đầy đau đớn”.

Một đứa trẻ bị cù lét có khi sẽ hình thành phản xạ căm ghét, khó chịu khi người cù chúng xuất hiện. Ngoài ra, một số chấn thương về tâm lý khác như:

  • Ám ảnh cảm giác bản thân vô dụng: Vì khi bị cù lét, trẻ bị mất khả năng tự chủ. Chúng phải vật vã để kiểm soát phản ứng của cơ thể, không có cách nào nói người lớn dừng lại… khi con còn quá nhỏ.
  • Cảm giác như bị tra tấn, bắt nạt: Cảm giác khi bị cù lét không hề dễ chịu, thậm chí đối với cả những người trưởng thành. Vì vậy mà khi trẻ bị cha mẹ, anh chị em… cù lét quá mức mà không có sự cho phép, trẻ dễ bị cảm giác như tra tấn hay bắt nạt vậy.
  • Gây ra những vấn đề về niềm tin: Di chứng của việc nếu trẻ bị cù lét nhiều ở thời thơ ấu thì con dễ sinh ra những rào cản về mặt cảm xúc. Khi trưởng thành, nỗi bất an và dè chừng của con vẫn không biến mất khi có người khác tiếp cận hay ở gần bên. Thậm chí con cũng sẽ không có cảm giác an toàn, sợ hãi sự đụng chạm trên mức bình thường dù là với những người thân thuộc nhất. TS Alexander từng trả lời tờ NY Times, cù lét khi đối phương không mong muốn có thể gây "nỗi đau tâm lý vô cùng lớn". Đôi khi tổn thương có thể kéo dài suốt đời. 

Vì những tác hại kể trên mà cù lét là việc làm nên tránh. Cha mẹ hãy lựa chọn những trò chơi khác đơn giản hơn, có ích và khiến con có thể vui vẻ và mỉm cười thật sự nhé.

  • 3.1k lượt xem2 bình luận
  • Khác
    • Chia sẻ
    • Sao chép liên kết
    • Báo cáo
Báo cáo vi phạm
Để giúp cho cộng đồng Bé Yêu tốt hơn, hãy mô tả sự cố mà bạn gặp phải?