Ngược đãi về tinh thần gây tổn thương cho trẻ nghiêm trọng hơn cả ngược đãi về thể chất

Rất nhiều người cho rằng dùng đòn roi, đánh đập, xử phạt về mặt thể xác mới là ngược đãi con. Thế nhưng thực tế là trẻ nhỏ rất nhạy cảm, non nớt, ngây thơ và dễ tổn thương.

Những tổn hại về tinh thần mặc dù khó phát hiện nhưng lại khiến các bé hứng chịu những hậu quả đáng tiếc. Bạo hành tinh thần trẻ có thể bị gây ra bởi những hành động như sau

Thờ ơ, không quan tâm đến trẻ

Nói như vậy chắc nhiều cha mẹ sẽ phản đối, bởi ngày xưa khi ông bà đến thời gian ăn ngủ còn không có, lại sinh đến 9-10 đứa con, tên cũng không nhớ nổi chứ đừng nói đến quan tâm, mà sao chúng ta vẫn lớn lên bình thường, có bị sang chấn tâm lí hay sầu lo gì đâu?

Bây giờ lối sống đã khác xưa, khái niệm xã hội thay đổi, trẻ nhỏ hiểu biết và cũng nhạy cảm hơn. Dễ thấy nhất là rõ ràng các gia đình nuôi con về mặt vật chất đã cầu kì hơn xưa rất nhiều: không phải nhai mớm cơm nữa, mà học đủ các cách cho con ăn dặm hiện đại, không chỉ ăn đủ no mà phải dồi dào dinh dưỡng, khoa học…

Có lẽ nào đời sống vật chất thay đổi mà đời sống tinh thần vẫn giữ như những năm 80?

nguoc-dai-ve-tinh-than-gay-ton-thuong-cho-tre-con-nghiem-trong-hon-ca-nguoc-dai-ve-the-chat

Sự thờ ơ của cha mẹ có thể dẫn đến những biểu hiện suy giảm trầm trọng về nhận thức, khả năng tập trung, thiếu hụt ngôn ngữ, khó khăn về học vấn, thiếu tự tin và các vấn đề giao tiếp cũng như xây dựng các mối quan hệ xã hội khi trưởng thành.

Sử dụng thường xuyên những lời nói tiêu cực với trẻ

Cha mẹ thường xuyên so sánh con với bạn bè, hàng xóm bằng những lời nói tiêu cực với trẻ khiến trẻ căng thẳng, chán nản, hay mắng mỏ nặng lời-nhất là ở chỗ đông người, hoặc chế nhạo, xỉ vả trẻ đều là những hành vi bạo hành tinh thần đáng sợ.

Có thể liệt kê những câu nói người lớn hay mắc phải như:

“Tại sao khóc lóc suốt ngày thế hả? đàn ông thế sau này làm cái trò trống gì?”

“Nhìn bạn Bu xem, bạn ấy đi xe đạp nhanh chứ có chậm rì chậm rịt như con không?”

 “Giống hệt tính mẹ mày, không được cái tích sự gì.”…

“Chắn chắn là con làm đúng không? Nói dối thế mẹ không yêu con nữa.”

Tấn công bé bằng những lời nói tiêu cực, nhiếc mắng khiến trẻ sợ hãi, lo lắng, tự tin vào bản thân.

Đe dọa, ép buộc con làm theo ý mình

Nhiều gia đình mong muốn con học đàn, học múa… từ nhỏ nhưng không phải bé nào cũng thích những hoạt động đó. Vì thế, cha mẹ sử dụng biện pháp đe dọa để ép con làm theo ý mình, ví dụ: Mẹ sẽ cho con mèo Lu về quê nếu con không tập trung đánh đàn, hay mẹ sẽ vứt hết đám búp bê vớ vẩn nếu con cứ tiếp tục mè nheo đấy.

Sự kì vọng quá mức, những mong muốn thiếu thực tế cứng nhắc của người lớn đôi khi đẩy trẻ vào sự căng thẳng, gò bó, ảnh hưởng đến tâm lí trẻ rất lớn. Trẻ bị bào mòn sở thích, sự sáng tạo, tính quyết đoán bị kìm hãm, trẻ sẽ không dám lên tiếng thể hiện suy nghĩ của mình, và trở nên thụ động, chỉ biết ỷ lại vào ý kiến của người khác.

Cô lập trẻ, ngăn cản trẻ kết bạn 

Dù là người lớn hay trẻ nhỏ, nhu cầu kết bạn, giao lưu xã hội là cần thiết. Đặc biệt với trẻ, bé cần những người bạn học cùng lớp, những cô bé hàng xóm để chơi nấu ăn với nhau, những cậu bé bằng tuổi để nhắm mắt trốn tìm…

Việc hạn chế cho con kết bạn có thể bắt nguồn từ việc sợ con bị ảnh hưởng xấu bởi ngoại cảnh, hay đôi khi từ sự cầu kì, chăm bẵm quá kĩ, sợ con lây bệnh khi ra ngoài. Thay vì cho con đi dạo công viên cùng lũ trẻ trong khu, đưa con ra sân chơi, cha mẹ lại bắt con ngồi trong nhà cho khỏi lạnh, xem tivi cho khỏi nắng ra mồ hôi…. Việc này sẽ tạo cho trẻ cá tính ngại giao tiếp, sống thu hẹp, lãnh cảm, thiếu khả năng thích ứng.

Dán nhãn cho con, đặt biệt danh tồi tệ cho con

“Con ngu ngốc quá thể”, “Đầu óc con có vấn đề à?”, “Đồ lười biếng”, ”Đồ bẩn thỉu”….những dán nhãn đó với một đứa trẻ chưa có đủ bản lĩnh chắc chắn sẽ khiến trẻ bị ảnh hưởng tâm lý rất lớn và phải gồng mình lên để chống đỡ. Cảm xúc của trẻ vì thế mà căng ra, chai lì trong sự ấm ức, tức giận. Trẻ cảm thấy ngột thở và bị kích động nhưng không giải thoát ra được, đôi khi còn khiến con buông bỏ, vô cảm và ngừng cố gắng.

Tất cả những hành vi bạo hành tinh thần kể trên có thể là cha mẹ vô tình phạm phải do căng thẳng, mệt mỏi vì công việc, do mâu thuẫn gia đình, hoặc kĩ năng làm cha mẹ yếu kém, thậm chí là do tuổi thơ cũng đã nhận được những bạo hành tương tự nên vô thức áp đặt lên người con cái… Tuy nhiên, hãy tỉnh táo để tránh cho con 1 tuổi thơ đấy ám ảnh.

Nếu đã trót nói những lời không hay với con trong cơn nóng giận, hãy xin lỗi trẻ chân thành. Đừng bỏ qua như thể trẻ buộc phải chấp nhận điều đó hay quan niệm trẻ mau quên để phớt lờ lời xin lỗi.

Học cách sử dụng những từ ngữ tích cực với con, kịp thời nhận biết cách khen ngợi con và cân nhắc lời nói khi phê phán hay trách cứ con bởi trẻ nhỏ cũng có sự tự tôn và cần được tôn trọng. Những tổn thương do đòn roi nhìn được bằng mắt, hay những tổn thương về tinh thần không dễ dàng phát hiện ngay được thì hậu quả đều nặng nề.

Thay 1 trận đòn bằng những lời nhiếc móc xúc phạm, nặng nề, hạ thấp con hoàn toàn không phải là một cách tránh nặng tìm nhẹ. Cha mẹ hãy bình tĩnh và hiểu biết để con được lớn lên hạnh phúc, vui vẻ, và khỏe mạnh cả về thể chất và tinh thần.

Nguồn: Bé Yêu Source
  • 611 lượt xem0 bình luận
  • Khác
    • Chia sẻ
    • Sao chép liên kết
    • Báo cáo
Báo cáo vi phạm
Để giúp cho cộng đồng Bé Yêu tốt hơn, hãy mô tả sự cố mà bạn gặp phải?