Nhận biết sớm các dấu hiệu tự kỷ này để con hòa nhập cộng đồng sớm hơn

Bệnh tự kỷ đang ngày càng phổ biến, không chỉ ở Việt Nam mà ngay cả ở những nước phát triển khác. Tự kỷ là một căn bệnh khá phức tạp, có thể ảnh hưởng đến sự phát triển bình thường của bé.

Thật dễ hiểu tại sao một trong những nỗi sợ lớn nhất của nhiều bậc cha mẹ là em bé sẽ bị rối loạn phổ tự kỷ (Autism spectrum disorder - ASD). Có một điều đáng lo ngại, số trẻ em được chẩn đoán mắc rối loạn phổ tự kỷ tăng đều đặn qua từng năm. Năm 2014, Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ đã báo cáo rằng có khoảng 1 trong 68 trẻ em đã được chẩn đoán mắc ASD; trong khi đó năm 2000, tỷ lệ mắc bệnh là 1 trên 150.

Một số chuyên gia tin rằng sự gia tăng trong các trường hợp mắc rối loạn phổ tự kỷ phản ánh sự hiểu biết ngày càng tăng về rối loạn phổ tự kỷ ở các bậc phụ huynh, cũng như những thay đổi trong tiêu chuẩn chẩn đoán bệnh hiện đại hơn, giúp chẩn đoán các trường hợp mắc rối loạn phổ tự kỷ dễ dàng hơn so với ngày xưa.

nhan-biet-som-cac-dau-hieu-tu-ky-nay-de-con-hoa-nhap-cong-dong-som-hon-h1
Nếu mẹ lo lắng không biết con mình có dấu hiệu tự kỷ hay không hoặc chỉ đơn giản là muốn bổ sung cho mình những kiến thức cần thiết về bệnh tự kỷ, hãy đọc bài viết này nhé!

Dấu hiệu tự kỷ ở trẻ nhỏ

Một điều tương đối khó khăn về rối loạn phổ tự kỷ là thường bé không được chẩn đoán cho đến khi khoảng 3 tuổi. Điều này có nghĩa là một đứa trẻ mắc chứng tự kỷ có thể sẽ không được điều trị sớm nhất có thể.  

Tuy nhiên, một số chuyên gia tin rằng nhiều trẻ em mắc chứng tự kỷ có thể bắt đầu có những dấu hiệu sớm mắc rối loạn phổ tự kỷ trước ba tuổi. Dấu hiệu tự kỷ ở trẻ nhỏ bao gồm:

Không cười khi được 6 tháng tuổi

Không bập bẹ, chỉ hoặc sử dụng các cử chỉ khi 12 tháng tuổi

Không sử dụng các từ đơn khi được 16 tháng tuổi                      

Không sử dụng cụm từ hai tiếng khi được 24 tháng tuổi

Có bất thường phát triển tâm lý vận động, mất ngôn ngữ hoặc kỹ năng xã hội

Tránh xa cha mẹ hoặc người chăm sóc để tránh tiếp xúc thân thể

Tránh giao tiếp bằng mắt với người khác

Dường như không để ý khi có người đến và đi

Hãy nhớ rằng một số dấu hiệu và triệu chứng của bệnh tự kỷ có thể trùng lặp với những bệnh lý khác.

nhan-biet-som-cac-dau-hieu-tu-ky-nay-de-con-hoa-nhap-cong-dong-som-hon-h2

Tin vào bản năng của mẹ

Nếu vì bất kỳ lý do gì mà mẹ cảm thấy bé yêu của mình có thể có dấu hiệu tự kỷ sớm, liệu bé có biểu hiện một số hành vi được mô tả ở trên hay mẹ chỉ cảm thấy có gì đó không đúng đối với bé, lúc đó mẹ hãy nói chuyện với bác sĩ nhi khoa để đánh giá bé được chính xác.

Nguyên nhân khiến trẻ bị tự kỷ

Nguyên nhân gây bệnh tự kỷ cho đến thời điểm này vẫn chưa biết rõ, có thể đó là một tình trạng rất phức tạp được tác động rất nhiều bởi gen, đồng thời với môi trường xung quanh. Những yếu tố nguy cơ trẻ có thể bị tự kỷ bao gồm:

  • Do tổn thương não hoặc não bộ kém phát triển

Các nguyên nhân chính có thể bao gồm:

Sinh non (ở trẻ sinh trước 37 tuần)

Cân nặng của trẻ khi sinh nhỏ hơn 2500 gram

Chấn thương sọ não do can thiệp sản khoa quá mức

Suy hô hấp nặng dẫn đến tình trạng thiếu oxy quá mức

nhan-biet-som-cac-dau-hieu-tu-ky-nay-de-con-hoa-nhap-cong-dong-som-hon-h3

  • Trẻ có anh chị em trong gia đình bị tự kỷ

Có nhiều nghiên cứu cho rằng trẻ có anh chị em trong gia đình bị tự kỷ cũng có thể có nguy cơ mắc bệnh lên đến khoảng 20%. Đặc biệt nếu hai em bé đầu tiên của mẹ bị bệnh tự kỷ thì nguy cơ em bé thứ 3 có nguy cơ tăng lên gấp nhiều lần.

  • Bộ gen di truyền của trẻ

Bộ gen quy định di truyền của trẻ cũng đóng vai trò rất quan trọng. Các nhà khoa học cho rằng có một vài gen nhất định quy định trẻ dễ bị rối loạn phổ tự kỷ hơn các trẻ khác. Ngoài ra, các chuyên gia cũng tin rằng trẻ có bộ gen dễ bị tự kỷ chỉ thực sự biểu hiện ra ngoài nếu có yếu tố môi trường, chẳng hạn như mẹ uống rượu khi đang mang thai, bố hút thuốc thường xuyên, …

Bởi thế, các bố mẹ hãy tạo cho bé được môi trường phát triển lành mạnh từ trong thai kỳ. Đồng thời, hãy lưu ý đến con và cố nhận biết sớm. Bởi lẽ, nếu trẻ được nhận biết sớm các dấu hiệu trên, và trẻ được xác định sớm là thuộc rối loạn phổ tự kỷ, bố mẹ cùng cộng đồng có thể can thiệp sớm giúp cho bé phát triển tốt hơn, hòa nhập được với cộng đồng tốt hơn và thậm chí bé sẽ phát triển tốt như những em bé bình thường khác, bố mẹ nhé!

Thanh Tùng (Bác sĩ đa khoa – Đại học Y Dược TP.HCM)

  • 585 lượt xem1 bình luận
  • Khác
    • Chia sẻ
    • Sao chép liên kết
    • Báo cáo
Báo cáo vi phạm
Để giúp cho cộng đồng Bé Yêu tốt hơn, hãy mô tả sự cố mà bạn gặp phải?