Tư duy phản biện là hành trang quan trọng cho bé mà không phải cha mẹ nào cũng biết

Tư duy phản biện không đơn thuần chỉ là khả năng đưa ra những ý kiến cá nhân, càng không phải là việc đưa ra những quan điểm chống đối hay phê bình tiêu cực. Tư duy phản biện chính là khả năng chủ động của một người trong việc suy nghĩ và giải quyết các vấn đề. Điều thú vị là trẻ có thể học tư duy phản biện từ nhỏ, và khả năng này không phụ thuộc bẩm sinh hay gen di truyền.

tu duy phan bien la hanh trang quan trong cho be khong phai cha me nao cung biet 01

Trên thực tế với quan niệm về việc dạy con ngoan, nhiều cha mẹ đã dập tắt cơ hội rèn luyện tính phản biện của con. Việc trẻ đưa ra ý kiến của bé thường bị đánh đồng với việc cãi lại, ngang bướng, không hiểu gì mà không chịu nghe lời. Những câu nói quen thuộc rất dễ gặp trong giao tiếp với trẻ nhỏ khi trẻ đưa ra lí lẽ trái với suy nghĩ của cha mẹ như: “Cãi lại như thế là hư lắm, con biết chưa”, “chưa kịp nói đã kịp cãi”, “nói là phải biết nghe lời”…

Làm sao để cha mẹ có thể dạy con tư duy phản biện?

Đặt các câu hỏi “tại sao” cho bé để gợi mở mọi vấn đề cho bé

Đặt câu hỏi là phần quan trọng của quá trình hình thành tư duy phản biện. Khi đọc một câu chuyện cha mẹ có thể hỏi bé: tại sao mặt trăng lại buồn thế nhỉ? tại sao thỏ lại chạy thua rùa? Tại sao không ai muốn chơi cùng Gấu? Những câu hỏi đó giúp gợi mở cho bé cách tìm ra được càng nhiều thông tin càng tốt và cách xem xét vấn đề từ nhiều khía cạnh.

Trong các hoạt động hàng ngày cũng cần trò chuyện và hỏi xem vì sao con thích đổ nước ra sàn? Vì sao con thích mặc áo xanh hôm nay? Nhờ những câu hỏi đó bé sẽ có cơ hội giải thích và dù lí do bé đưa ra còn rất ngờ nghệch, cha mẹ cũng đừng cười bé. Không ai tự nhiên biết cách phân tích và lí giải sự vật sự việc một cách sắc sảo.

Luôn thảo luận và hỏi ý kiến trẻ về những quyết định có liên quan đến trẻ

tu duy phan bien la hanh trang quan trong cho be khong phai cha me nao cung biet 02

Không chỉ cho trẻ thấy trẻ được tôn trọng mà còn khuyến khích bé thể hiện quan điểm của mình khi được thảo luận cùng cha mẹ. Có rất nhiều vấn đề đối với cha mẹ là thấy hợp lý, nhưng trẻ nhìn ở góc độ khác, trẻ có suy nghĩ khác, nên trẻ có ý kiến trái ngược. Điều đó là hết sức bình thường. Thay vì quát mắng, bắt ép con làm hãy thử thực hiện các bước sau:

Lắng nghe con nói rõ quan điểm của con

Cho bé biết lí do cha mẹ lựa chọn phương án đó

Cùng phân tích và xem cách của cha mẹ và của bé có những mặt lợi, hại nào

Kết luận chọn phương án nào

Để làm được điều này chính cha mẹ cũng phải cải thiện thái độ và cách nhìn nhận vấn đề của mình, cải thiện tư duy phản biện của chính mình. Vừa là làm gương cho con vừa có thể đồng hành cùng con phát triển kĩ năng quan trọng này.

Không dễ dàng thỏa mãn những yêu cầu của bé, hãy cho bé cơ hội thuyết phục bạn bằng ngôn ngữ

tu duy phan bien la hanh trang quan trong cho be khong phai cha me nao cung biet 03
Con muốn một chiếc ô tô mới, con thích đi ra ngoài….bất kì điều gì con muốn con đều phải học cách trình bày thuyết phục bố mẹ để được đáp ứng. Nếu con ăn vạ, khóc lóc….mà không trực tiếp thể hiện cho bố mẹ biết con thích gì thì sẽ không được đáp ứng. Quan trọng hơn nữa là khi con trình bày quan điểm, bố mẹ cần lắng nghe và dù không thích việc đó nhưng nếu lý lẽ thuyết phục đủ hợp lý bố mẹ vẫn cần cân nhắc để đáp ứng yêu cầu.

Quá trình thuyết phục cha mẹ buộc trẻ phải tư duy để tìm ra lí do hợp lý mặt khác cũng phải bác bỏ được lý lẽ của bố mẹ. Quá trình này chính là nền tảng tạo dựng tư duy phản biện cho bé.

Kể những câu chuyện không có kết thúc cho bé nghe

tu duy phan bien la hanh trang quan trong cho be khong phai cha me nao cung biet 04

Có thể kể chưa hết 1 câu chuyện quen thuộc nào đó hoặc tự sáng tạo ra một câu chuyện nhưng không có hồi kết. Cùng con nghĩ ra các cách kết chuyện khác nhau. Hãy dùng những nhân vật gần gũi với bé trong những hoàn cảnh đơn giản để bé hào hứng và dễ tưởng tượng. Để làm được hoạt động này, bé phải lấy thông tin từ câu chuyện, tư duy sáng tạo, rút ​​ra kết luận và đưa ra kết thúc câu chuyện theo cách của mình.

Xây dựng kĩ năng tư duy phản biện là một trong những điều vô cùng cần thiết để giúp trẻ có thể tự hoàn thiện mình và thành công trong tương lai. Nó đòi hỏi ở cha mẹ sự kiên nhẫn, tôn trọng và biết cách lắng nghe cũng như làm gương cho con mọi lúc mọi nơi.

  • 531 lượt xem1 bình luận
  • Khác
    • Chia sẻ
    • Sao chép liên kết
    • Báo cáo
Báo cáo vi phạm
Để giúp cho cộng đồng Bé Yêu tốt hơn, hãy mô tả sự cố mà bạn gặp phải?