Thực hư việc phải tiêm vitamin K cho bé sơ sinh

Trong cơ thể chúng ta luôn có sự cân bằng tuy rất phức tạp những cũng rất phù hợp giữa lượng máu chảy và máu đông. Một cách rất đơn giản để hiểu vấn đề này là trong máu luôn có thành phần được gọi là “nhân tố”, mỗi “nhân tố” này sẽ có trách nhiệm làm máu đông hoặc tan ra. Khi hệ thống này không căn bằng sẽ khiến cơ thế bị chảy máu quá nhiều, hoặc đông quá nhiều. Cả hai điều này đều có thể dẫn đến tử vong.

Vitamin K chính là một chất dinh dưỡng có tác dụng tạo ra các “nhân tố” đông máu. Cơ thể chúng ta nhận vitamin K từ thực phẩm ăn hằng ngày, chủ yếu từ các loại rau lá xanh và một số thực phẩm khác. Ngoài ra, còn có một lượng vitamin K nhất định được sinh ra bởi các vi khuẩn có lợi cư trú trong ruột của chúng ta. Nhưng với trẻ sơ sinh, khi mới chào đời lượng vitamin K có trong máu thấp bởi đây là nguyên tố không truyền được qua nhau thai người mẹ để đến được thai nhi. Thêm vào đó, ruột của bé cũng chưa có khả năng để tự sinh ra vitamin K và ngay cả trong sữa mẹ hàm lượng vitamin này cũng rất thấp. Tất cả những yếu tố này đẩy trẻ sơ sinh đến nguy cơ bị các biến chứng do thiếu vitamin K.

Các biến chứng mà ta có thể nhìn thấy khi bé có lượng vitamin K thấp đó là hiện tượng chảy máu khó đông mà vẫn được biết với cái tên “bệnh xuất huyết ở trẻ sơ sinh” mà hiện nay còn được gọi là chảy máu do thiếu vitamin K. Có 3 loại chảy máu do thiếu vitamin K (gọi tắt là VKDB) được liệt kê cụ thể như sau:

VKDB khởi phát sớm thường xuất hiện trong vòng 24 giờ đầu tiên kể từ khi bé chào đời có thể rất nghiêm trọng; bệnh này thường có liên quan tới những người mẹ trong quá trình mang thai có sử dụng các loại thuốc làm loãng máu, thuốc động kinh hoặc thuốc chống lao. Loại này thường rất hiếm gặp nhưng lại để lại hậu quả nghiêm trọng.

VKDB đặc thù thường xuất hiện muộn hơn thì bé được từ 2 đến 7 ngày tuổi, cũng ít gây nguy hiểm tới trẻ hơn, tuy nhiên không thể vì thế mà chúng ta không quan tâm tới chứng bệnh này. Máu có thể chảy ra từ cuống rốn, bên trong ruột hoặc từ vết thương do cắt bao quy đầu (trong trường hợp con bạn đã cắt bao quy đầu khi vừa sinh ra mà không được bổ sung vitamin K đầy đủ). Mặc dù, VKDB thường không để lại hậu quả nghiêm trọng nhưng đó cũng không thể xem nhẹ. Chứng bệnh này cũng rất phổ biến, theo thống kê với 100 trẻ sơ sinh không được bổ sung vitamin K sẽ có 1 trẻ mắc VKDB đặc thù.

VKDB khởi phát muộn thường xuất hiện muộn hơn và bất cứ lúc nào trong 3 tháng đầu đời mà không đi kèm với bất cứ triệu trứng nào. Một nửa trong số những bé bị chứng bệnh này đã không được phát hiện cho đến khi có hiện tượng chảy máu não. 20% trong số đó tử vong, những bé qua cơn nguy hiểm cũng bị tổn thương nghiêm trọng não bộ. Trong 10.000 bé xác suất sẽ có 1 bé bị chứng bệnh này khi không được bổ sung vitamin K đầy đủ, những trẻ bú sữa mẹ thường có nguy cơ cao hơn.

Bạn thắc mắc vì sao lại có chứng bệnh này ở trẻ sơ sinh. Nếu bạn nhận được câu trả lời rằng, mọi đứa trẻ sơ sinh đều trong tình trạng thiếu hụt vitamin K thì đó là cái mà chúng ta vẫn đang tin như vậy mà thôi. Ngay cả chính bản thân tôi cũng luôn tự hỏi và chưa tìm thấy được cách giải thích nào hợp lý nhất. Nhưng thực tế, đó không phải là tất cả những gì chúng ta cần quan tâm. Có lẽ, đến một ngày nào đó chúng ta sẽ tìm ra nguyên nhân cho sự “thiếu hụt” này. Cái chúng ta cần quan tâm là biện pháp để bảo vệ đứa trẻ tránh được những căn bệnh do thiếu hụt vitamin K gây nên.

Mặc dù sự thiếu hụt vitamin K đôi khi có thể khiến bé tử vong nhưng rất may là chúng ta cũng có thể ngăn chặn được tình trạng này. Từ năm 1961, chúng ta đã biết về tình trạng vitamin K ở trẻ sơ sinh và cũng từ đó chúng ta có thể loại bỏ được chứng bệnh này. Tất nhiên cho đến khi các bố mẹ thực sự quan tâm đến vấn đề này thay vì suy nghĩ rằng việc bổ sung vitamin K là “không tự nhiên” và “không cần thiết”. Mặc dù, rất nhiều cha mẹ đang cung cấp cho bé các loại vitamin khác một cách tự nhiên (theo đúng nghĩa), nhưng chính điều này mới là không cần thiết. Cha mẹ đã tự tạo rào cản cho chính mình bằng những mong muốn không gây đau đớn cho con hoặc thậm chí họ nói không với các loại vắc xin – vấn đề gây tranh cãi trong nhiều năm. Những cha mẹ này còn có cả một hiệp hội liên quan đến bổ sung vitamin K và căn bệnh bạch cầu khiến rất nhiều người lo lắng.

Một số cha mẹ chọn cách bổ sung vitamin K qua đường uống, điều này cũng tốt thôi bởi nó cũng có chút tác dụng. Lượng vitamin K bổ sung qua đường uống này có thể làm giảm nguy cơ mắc bệnh những nó vẫn khiến trẻ sơ sinh dễ mắc VKDB đặc biệt là chứng bệnh khởi phát muộn. Thường loại vitamin K dùng để uống này cũng không được cấp phép bán ở Mỹ, điều đó buộc các bố mẹ mong muốn sử dụng nó phải thông qua các nhà cung cấp thực phẩm và thường không được kiểm định. Đây hẳn là “con đường” bạn không mong muốn. Tóm lại, nguy hiểm từ một mũi tiêm vitamin K cho trẻ sơ sinh dường như chẳng đáng kể gì so với việc trẻ phải đối mặt với căn bệnh xuất huyết não. Và chắc hẳn khi đọc qua những điều này bạn đã thấy mình không nên bỏ qua việc bổ sung vitamin K cho trẻ.

  • 8.6k lượt xem2 bình luận
  • Khác
    • Chia sẻ
    • Sao chép liên kết
    • Báo cáo
Báo cáo vi phạm
Để giúp cho cộng đồng Bé Yêu tốt hơn, hãy mô tả sự cố mà bạn gặp phải?